Από τον Γιάννη Πετρίδη
 
 
Εχουν περάσει 72 χρόνια από τη γέννηση του Βρετανού καλλιτέχνη Anthony Donegan, ο οποίος ήταν από τους πρώτους που γνώρισαν την επιτυχία στην Αμερική τη δεκαετία του '50 με τη διασκευή του στο τραγούδι του Leadbelly, Rock Island Line, τραγούδι που βοήθησε στην εξάπλωση του μουσικού κινήματος Skiffle επηρεάζοντας αρκετούς συμπατριώτες του, όπως τα μέλη των Beatles, στη μουσική τους κατεύθυνση.
 
Ο Donegan, που άλλαξε το όνομά του σε Lonnie προς τιμήν του μουσικού των μπλουζ Lonnie Jordan τον οποίο θαύμαζε, γεννήθηκε στις 29 Απριλίου του 1931 στη Γλασκόβη και πέθανε στις 3 Νοεμβρίου του 2002. Αλλοι μουσικοί που τον επηρέασαν ως παιδί ακούγοντάς τους από το ραδιόφωνο ήταν οι Louis Armstrong, Frank Crumit, Josh White, Big Bill Broonzy και Hank Williams.
 
Ηταν γιος βιολιστή που έπαιζε στην εθνική ορχήστρα της Σκοτίας και ο ίδιος έμαθε από 13 χρόνων να παίζει ντραμς. 17 χρόνων άρχισε να ασχολείται με την κιθάρα και έγινε μέλος σε μπάντα που έπαιζε τζαζ της δεκαετίας του '20. Το πρώτο του συγκρότημα είχε το όνομα Tony Donegan and His Skiffle Group, δημιουργήθηκε το 1951 και με αυτή την μπάντα ασχολήθηκε με το μπάντζο και αυτό το όργανο έπαιζε στην τζαζ μπάντα του Ken Colyer, η οποία το 1953 άλλαξε το όνομά της σε Chris Barber's Band που ήταν το αποτέλεσμα της ένωσης της μπάντας του Donegan με αυτήν του Chris Barber. Ο αδελφός τού Colyer ήταν αυτός που πρότεινε το όνομα της μπάντας εμπνευσμένος από μια ανάλογη μπάντα του 1930 που λεγόταν Dan Burley Skiffle Group.
 
Με αυτούς τους μουσικούς ηχογράφησε το Rock Island Line που ήταν αμερικάνικο τραγούδι της φολκ από τη δεκαετία του '30 και το είχε κάνει γνωστό με τη σειρά του ο Leadbelly, ο οποίος το άκουσε σε κάποια φυλακή του αμερικάνικου νότου το 1934 και το ηχογράφησε το 1937.
 
Το skiffle στη δεκαετία του '50 είχε για πολλούς στη Βρετανία μεγαλύτερη απήχηση και από το ροκ εν ρολ γιατί ήταν αποδεκτό και από τους μεγαλύτερους σε ηλικία λόγω της σχέσης που είχε με τη μουσική φολκ και το παρελθόν.
Ο εύκολος σχετικά τρόπος με τον οποίο μπορούσε να αναπαραχθεί ο ήχος του μέσω κιθάρας, μπάντζου και αυτοσχέδιων οργάνων, όπως σανίδες μπουγάδας, κανάτες για τσάι κ.ά. έκανε το skiffle αγαπητό από τους νεαρούς, οι οποίοι αγκάλιασαν με ενθουσιασμό τον Lonnie Donegan και τις διασκευές που έκανε συνήθως σε παλαιότερα τραγούδια.
 
Βλέποντας φωτογραφίες του Donegan από το 1954, ντυμένου με κοστούμι και κοντό μαλλί, με συντροφιά την ακουστική του κιθάρα σε μια καθαρά ροκ εικόνα, πριν το ροκ εν ρολ γίνει γνωστό, ειδικά στη Βρετανία, με τον Elvis Presley και τον Bill Haley να παραμένουν ακόμα άγνωστοι, καταλαβαίνει κανείς γιατί αυτός ο καλλιτέχνης έβαλε τις βάσεις για το βρετανικό μπλουζ ροκ, αφού ήταν ο πρώτος που ηχογράφησε τραγούδια όπως το Ι 've Got Rocks In My Bed του Lonnie Johnson ή το Hoe Long How Long Blues του Leroy Carr, αρκετά χρόνια πριν ηχογραφήσει μπλουζ ο Alexis Corner ή οι Rolling Stones.
 
Ο όρος skiffle είχε ακουστεί πρώτη φορά το 1925 σε κάποιο συγκρότημα της εποχής που φτιάχτηκε στο Σικάγο με το όνομα Jimmy Ο'Bryant and His Chicago Skifflers και έπαιζε ένα κράμα της κάντρι με τα μπλουζ.
 
Στην Αμερική ο όρος ήταν περισσότερο συνυφασμένος με την τζαζ, αλλά στη Βρετανία πήρε μια διαφορετική έκταση που κάλυπτε η έκφραση «κάν' το μόνος σου» και οδήγησε στη δημιουργία χιλιάδων συγκροτημάτων που έφτιαξαν οι νέοι οδηγώντας στα ύψη τις πωλήσεις των καταστημάτων με κιθάρες.
Το ρεπερτόριο των τραγουδιών που ερμήνευε ο Lonnie Donegan ήταν από την εποχή του αμερικάνικου εμφύλιου, τους στίχους των οποίων συχνά άλλαζε με δικούς του, και τραγούδια της δεκαετίας του '40 τραγουδοποιών όπως ο Woody Guthrie.
Ο Paul McCartney έχει δηλώσει ότι ο Donegan ήταν αυτός που τους έκανε να στραφούν στην κιθάρα, όπως άλλωστε συνέβη και με ονόματα όπως οι Rolling Stones, Kinks, Van Morrison, με τον οποίο συνεργάστηκαν στο άλμπουμ του The Skiffle Sessions-Live In Belfast 1998, ο Cliff Richard και σχεδόν το σύνολο του βρετανικού ροκ. Ο Mark Knopfler ήταν άλλος ένας καλλιτέχνης που επηρεάστηκε από αυτόν και ηχογράφησε προς τιμήν του το Donegan's Gone στο άλμπουμ του 2004 Shangri-La. Το ίδιο έκανε και ο Al Stewart, που στο άλμπουμ του Α Beach Full Of Shells έγραψε το Kathrine Of Oregon για τον Donegan. Το τραγούδι του Driggin' My Potatoes λόγω των στίχων του απαγορεύτηκε από το ραδιόφωνο του BBC και έδωσε στον Donegan μια επαναστατικότητα που τον έκανε ακόμα πιο δημοφιλή στη νεολαία.
 
Το κίνημα του skiffle βρήκε πολλούς μιμητές στα τέλη της δεκαετίας του '50, αλλά στις αρχές του '60 έκανε τον κύκλο του οδηγώντας τον Donegan σε διαφορετικούς μουσικούς δρόμους, όπως τη δημιουργία κωμικών τραγουδιών σαν τα My Old Man's Α Dustman, παραδοσιακό τραγούδι από το Λίβερπουλ, το οποίο έγινε το πρώτο βρετανικό τραγούδι που πήγε κατ' ευθείαν στην πρώτη θέση του καταλόγου επιτυχιών, Does Your Chewing Gum Loose Its Flavour; διασκευή σε τραγούδι του 1924 και τη στροφή που έκανε λίγο αργότερα ερμηνεύοντας γνωστά αμερικάνικα τραγούδια από τον χώρο της φολκ που είχε ανανεωθεί στα τέλη της δεκαετίας του '50, με ερμηνείες του σε τραγούδια όπως τα Tom Dooley του Kingston Trio και Michael (Row The Boat Ashore) των Highwayman.
 
Στα μέσα της δεκαετίας του '60 συνεργάστηκε στο Νάσβιλ με καλλιτέχνες όπως ο πιανίστας Floyd Cramer και το συγκρότημα των Jordanaires που ήταν μουσικοί οι οποίοι συνόδευαν τον Elvis Presley στις ηχογραφήσεις του. Ο Donegan ήταν από τους πρώτους που ηχογράφησαν το It Was Α Very Good Year, το οποίο έκανε επιτυχία ο Frank Sinatra, και το 1967 ως συνθέτης χάρισε μια μεγάλη επιτυχία στον Tom Jones με το Ι'll Never Fall In Love Again.
 
Ακρογωνιαίο λίθο του βρετανικού ροκ αποκαλούσε τον Donegan ο Brian May των Queen. Ο Roger Daltrey των Who συχνά αναφερόταν σ' αυτόν λέγοντας ότι ενώ όταν ήταν μικρός ήθελε να μοιάσει στον Elvis Presley, εκείνος που τον έκανε να πιστέψει ότι μπορεί να τα καταφέρει ήταν ο Lonnie Donegan. 
 
Ηταν μια περίοδος που κυριαρχούσαν οι Αμερικανοί καλλιτέχνες, αλλά η επιτυχία του Donegan έκανε τους Βρετανούς να πιστέψουν στις δυνατότητές τους και να δημιουργήσουν ως αντιστάθμισμα τα δεκάδες συγκροτήματα που οδήγησαν στη μουσική εισβολή στις Ηνωμένες Πολιτείες, ανανεώνοντας το ροκ που δεν ήταν πια αμερικάνικο μονοπώλιο. Ο βασιλιάς του Skiffle ήταν ο πρώτος άνδρας τραγουδιστής από τη Βρετανία που γνώριζε επιτυχία στην Αμερική, με δύο από τα τραγούδια του να φτάνουν στα 10 πρώτα, ενώ τα 24 τραγούδια του μέσα στα 30 πρώτα της πατρίδας του τον κατατάσσουν στην κορυφαία θέση των Βρετανών τραγουδιστών την περίοδο που προηγήθηκε της εμφάνισης των Beatles.