10smoke.jpg (700×494)

Από τον Κώστα Ζουγρή

 

Ηθοποιός σημαίνει φως, τραγουδούσε το 1962 στην Οδό Ονείρων ο Δημήτρης Χορν σε στίχους και μουσική του Μάνου Χατζιδάκι.

 

Εχουν αλλάξει πολλά από τότε, αλλά αυτό που παραμένει αναλλοίωτο είναι το ενδιαφέρον του κόσμου για τον κινηματογράφο και το θέατρο, με τη διαφορά όμως ότι δύσκολα γίνονται πια τόσο μεγάλα αστέρια όπως αυτά που έγραψαν την ιστορία του κινηματογράφου, κυρίως την περίοδο 1940-1970.

 

Πρωταθλητές μαζί με τον James Dean στις αναφορές σε διάφορα τραγούδια, είναι ο Marlon Brando, αναφορά στον οποίο γίνεται στα τραγούδια Advertising spece-Robbie Williams, Back to tupelo-Mark Knopfler, Ballad of Michael Valentine-The Killers, China girl-David Bbowie, 8th Avenue-Doobie Brothers, Eyless-Slipknot, Goodbye Marlon Brando-Elton John, Is this what you wanted-Leonard Cohen, Madeleine Street-Jefferson Airplane, Me, Marlon Brando, Marlon Brando and Ι-R.Ε.Μ., Memphis-Joe Jackson, Pocahontas-Neil Young, Tulsa-Rufus Wainwright, Wild Children―-Van Morrison, You've got to stand for somethin'-John Mellencamp και Vogue-Madonna τραγούδι οδηγός για σταρ του κινηματογράφου με αναφορά στους Katherine Hepburn, Lana Turner, Rita Hayworth, Bette Davis, Jean Harlow, Ginger Rogers, Fred Astaire, Gene Kelly, James Dean, Laureen Bacaule, Marlene Dietrich, Grace Kelly, Greta Garbo και Marilyn Monroe, η οποία έδωσε την αφορμή στον Elton John να γράψει το Candle In The Wind χρησιμοποιώντας όμως το πραγματικό της όνομα που ήταν το Norma Jean. Ο Elton την αναφέρει και στη συνεργασία που έκανε με τον George Michael το 1985 στο Wrap Her Up.

 

Αναφορά στη Monroe, με διάφορους τρόπους, κάνουν και οι: Bryan Ferry στο Goddes Of Love, Kelly Rowland, μέλος των Destiny's Child, στο Stole, Tom Waits στο Hold On, οι Spice Girls στο The lady is a Vamp, οι Stereophonics στο She Takes Her Clothes Off, ο Robbie Williams στο The Actor, όπου αναφέρεται και σε άλλες ξανθιές, όπως οι Drew Barrymore, Jane Mansfield και Madonna, ο Jay-Ζ στο Hollywood, οι 10 cc. στο Somewhere in Hollywood, ο Billy Joel στο We didn't start the fire, η Tori Amos στο Father Lucifer, η Lady Gaga στο Dance In The Dark, ο Neil Young στο From Hank to Hendryx, η Jennifer Lopez στο Ι'm gonna be strong, ο Michael Jackson στο Tabloid Junkie, οι Suede στο Heroine, ο Roland Orzabal, από τους Tear For Fears, στο Dandelion και οι Kinks στο Celluloid Heroes.

 

Ο Steve McQueen έχει κι αυτός το μερίδιό του στο τραγούδι με την αναφορά της Sheryl Crow που εκθειάζει την ταχύτητα που οδηγούσε τα αυτοκίνητά του. Steve McQueen λεγόταν και το τραγούδι των Prefab Sprout που αναφέρεται στον Αμερικανό ηθοποιό, τον Steve αναφέρει μαζί με τον John Wayne και το τραγούδι των Rolling Stones Star Star από το άλμπουμ του 1973 Goat Heads Soup.

 

Το πιο πετυχημένο τραγούδι για ηθοποιό είναι το Bette Davis Eyes που ερμήνευσε αρχικά η συνθέτις του Jackie DeShannon και έκανε στη συνέχεια μεγάλη επιτυχία η Kim Carnes προκαλώντας την ευγνωμοσύνη της μεγάλης ηθοποιού που τηλεφώνησε στην Carnes για να την ευχαριστήσει για την απήχηση που είχε το τραγούδι της στις νεότερες γενιές και την έκανε να αισθάνεται σαν κομμάτι της σύγχρονης εποχής εντυπωσιάζοντας μεταξύ άλλων και τον εγγονό της.

 

Ο Vincent Price, που συμμετείχε σε αρκετές ηχογραφήσεις όπως το Thriller του Michael Jackson και το Devil's Food του Alice Cooper, έχει το δικό του τραγούδι με το Vincent Price's Blues των ΖΖ Top.

 

Ο Bela Lugosi που έπαιζε σε ανάλογες ταινίες με τον Price είναι το θέμα στο Bela Lugosi's Dead, ένα από τα πιο γνωστά τραγούδια των Bauhaus.

 

Η επαναστατικότητα των νέων άρχισε να προβάλλεται στον κινηματογράφο με την ταινία Επαναστάτης χωρίς αιτία, που έκανε αστέρι πρώτου μεγέθους τον James Dean. Ο πρόωρος θάνατός του έδωσε ακόμα μεγαλύτερη αίγλη στην απήχηση που είχε στους νέους της εποχής με συνέπεια να υπάρξουν αργότερα αρκετά τραγούδια που αναφέρονται σ' αυτόν, όπως το James Dean των Eagles, το Jim Dean of Indiana του Phil Ochs, Daddy's speeding-Suede, Come back Jimmy Dean-Bette Midler, Electrolite-R.Ε.Μ., Five Years Time-Noah and The Whale, James Dean-Bonnie Tyler, American Pie-Don McLean, American Boy-Chris Isaak, Allure-Jay-Ζ, Walk on the wild side-Lou reed, Rock on-David Essex, Rockstar-Nickelback, Peach trees-Rufus wainwright, We didn't Start The fire-Billy Joel κ.ά.

 

Λιγότερο γνωστά ίσως είναι τα τραγούδια 2 Η.Β. από το άλμπουμ των Roxy Music με τίτλο το όνομά τους, που κυκλοφόρησε το 1972 και αποτελεί ωδή στον χαρακτήρα που ερμηνεύει ο ηθοποιός Humphrey Bogart στην κλασική ταινία Casablanca και το City Lights του Lou Reed που νοσταλγεί το χαμένο παρελθόν και χαρισματικούς ηθοποιούς όπως ήταν ο Charlie Chaplin. Ο Bogart και η Laureen Bacaule ακούγονται σαν ονόματα και στο Key Largo του Bertie Higgins, ενώ ο Bogart μαζί με άλλους ηθοποιούς και τίτλους κλασικών ταινιών είναι το βασικό θέμα του Friends of mr Cairo που ηχογράφησε ο Βαγγέλης Παπαθανασίου με τον Jon Anderson των Yes.

 

Η Rosanna Arquette εκτός από τη γνωστή Rosanna των Toto, ήταν η αιτία που γράφτηκε και το In your eyes του Peter Gabriel, που ήταν αυτός που έβγαινε μαζί της μετά τον Jeff Porcaro των Toto.

 

Ο Clint Eastwood έδωσε την αφορμή να γράψουν το ομώνυμο τραγούδι οι Gorillaz, ο Robert DeNiro, το Robert de Niro's waiting των Bananarama, ο Michael Caine στο γνωστό τραγούδι των Madness, ο Clark Gable το ομώνυμο τραγούδι των Postal Service, ο Robert Mitchum στο New Age των Velvet Underground από το άλμπουμ Loaded, ο Mitchum έγινε τραγούδι και από τον Julian Cope, οι Ben Gazzara και Gena Rowlands στο Slapped Actress των Hold Steady, ο Frank Sinatra από τους Cake, η Elizabeth Taylor στο Elizabeth των Hollywood Flames από το 1962, οι Terence Stamp και Julie Christie στο Waterloo sunset των Kinks, το ίδιο συγκρότημα στο Celluloid Heroes αναφέρει τους Greta Garbo, Marilyn Monroe, Rudolph Valentino, Bela Lugosi, Bette Davis, George Sanders, Mickey Rooney. Ο Harrison Ford έχει παρουσία στο One week των Barenaked Ladies, η Brigitte Bardot στο Β.Β. του 1968 με τον Serge Gainsbourg και το Brigitte Bardot με τους Chacatcas, ο River Phoenix στο River των R.Ε.Μ., η Anna Magnani στο You have killed me του Morrissey, ο Alain Delon στο Hair like Alain Delon των White Town, η Rita Hayworth στο Take, Take, Take των White Stripes, η Grace Kelly στο ομώνυμο τραγούδι του Mika, ο Montgomery Clift, και ο ιδιαίτερα προβληματικός χαρακτήρας του, το The right profile των Clash που υπάρχει στο άλμπουμ του 1979, London Calling, ο ίδιος ηθοποιός απασχόλησε και τους R.Ε.Μ. στο Monty Got Α Raw Deal.

 

Αλλα τραγούδια για ηθοποιούς Joan Crawford-Blue Oyster Cult, Puttin' On The Ritz-Fred Astaire με αναφορά στον Gary Cooper, Perry Mason-Black Sabbath, Roy Rogers-Elton John, Frances farmer will have her revenge on seattle-Nirvana, Fred Astaire-James, Marlene Dietrich's Favorite Poem-Peter Murphy, Bill Murray-Gorillaz, Ballad of dwight fry για τον ηθοποιό που έπαιζε το Δράκουλα στη δεκαετία του '30-Alice Cooper, James Dean-Goo goo dolls, στο Brownsville girl ο Bob Dylan αναφέρει τον Gregory Peck.

 

Ο Tom Waits στο άλμπουμ του Small Change αναφέρεται στους James Cagney και Rita Hayworth (Invitation to the blues), Marilyn Monroe (Jiltebug boy) και Vincent Price (The one that got away).

 

Ο Woody Guthrie ήταν σχεδόν ερωτευμένος με τη Σουηδέζα ηθοποιό Ingrid Bergman και έγραψε γι' αυτήν το ομώνυμο τραγούδι το 1950 που διασκεύασε αρκετά χρόνια αργότερα και ο Billy Bragg. Για την ίδια ηθοποιό έγραψαν τραγούδι με το όνομά της και οι Wilco.

 

Τέλος, η Doris Day αναφέρεται μεταξύ άλλων τραγουδιών και στο Wake me Up Before You Go Go των Wham.